कधी असा विचार केला आहे का, Google.com टाईप केल्यावर ब्राउझरला ते कसं समजतं? हे सगळं शक्य होतं कारण इंटरनेटच्या मागे एक जबरदस्त हिरो आहे – DNS (Domain Name System)!
आज एका भन्नाट स्टोरी सह समजून घेऊ, DNS कसं काम करतं, त्याचे वेगवेगळे टप्पे कोणते आहेत आणि डोमेन-सबडोमेन म्हणजे नेमकं काय!
कल्पना करा, एक नवीन मराठी टेक ब्लॉग जबरदस्त व्हायरल होतोय – लोक सांगत आहेत की तिथे मराठीत तगड्या टेक ब्लॉग्स मिळतात. तुम्ही उत्सुकतेने ब्राउझरमध्ये टाईप करता – BindhastMarathi.com क्षणात वेबसाईट उघडते!
पण हे सगळं होतं कसं? चला, ह्या प्रवासातच DNS चे वेगवेगळे प्रकार आणि त्यांची भूमिका समजून घेऊ!
आपल्या फोनमध्ये कोणी नंबर सेव्ह केला असेल, तर आपण त्या व्यक्तीचं नाव टाकून कॉल करतो. पण फोनला त्या नावामागचा नंबर माहिती असतो.
तसंच, इंटरनेटवर Google.com, Facebook.com, BindhastMarathi.com यासारखी नावं वापरली जातात, पण ब्राउझरला त्यांचे IP Address माहित नसतात. ही माहिती मिळवून देण्याचं काम DNS करतं!
ब्राउझर आधी तपासतो की ही माहिती Cache मध्ये आहे का. जर नसेल, तर तो पुढे चौकशी करतो.
तुमच्या इंटरनेट प्रोव्हायडरचा Recursive DNS Server ही माहिती शोधायला सुरुवात करतो. जर त्याच्याकडे उत्तर नसेल, तर तो पुढे विचारतो.
ISP DNS, Root DNS Server ला विचारतो – “हा डोमेन कुठे सापडेल?” संपूर्ण इंटरनेटमध्ये फक्त १३ Root DNS Servers आहेत, जे पूर्ण जगभर पसरलेले आहेत. हे सर्व्हर्स फक्त डोमेन एक्सटेंशन (TLD) कुठे आहे हे सांगतात. Root Server सांगतो – “.com साठी TLD Server ला विचार!“
TLD (Top Level Domain) Server – जो .com, .net, .org यासारखे डोमेन्स हाताळतो – तो सांगतो, “BindhastMarathi.com साठी Authoritative DNS Server येथे आहे.“
शेवटी, BindhastMarathi.com चा स्वतःचा DNS Server सांगतो – “हा IP Address आहे: 192.168.10.25“.
आता ब्राउझर हा IP Address वापरून BindhastMarathi.com उघडतो, आणि जबरदस्त मराठी ब्लॉग समोर येतो!
पुढच्या वेळी वेबसाईट ओपन करताना लक्षात ठेवा – एका सेकंदात वेगाने उघडणाऱ्या पानाच्या मागे हा अदृश्य हिरो – DNS – अखंड मेहनत करत असतो!
DNS विषयी अजून काही भन्नाट प्रश्न असतील तर कमेंटमध्ये विचारा! ब्लॉग आवडला असेल तर शेअर करायला विसरू नका!
🚀 “Bindhast” राहा, इंटरनेट समजून घ्या!
गुढीपाडवा हा भारतीय नववर्षाचा पहिला सण, आनंद आणि शुभतेचा प्रतीक असतो. या दिवशी उभारण्यात येणाऱ्या…
भारतीय पारंपरिक पदार्थांमध्ये कुरडईला वेगळेच स्थान आहे. उन्हाळ्यात घराघरांतून विविध कुरडयांची लगबग सुरू असते. उन्हाळा…
गुढीपाडवा हा हिंदू नववर्षाचा पहिला दिवस असून, तो महाराष्ट्रात मोठ्या आनंदाने साजरा केला जातो. या…
गुढीपाडवा हा हिंदू नववर्षाचा पहिला दिवस असून महाराष्ट्रात तो मोठ्या उत्साहाने साजरा केला जातो. या…
कल्पना करा, तुम्ही एखाद्या घराला पोस्टाने पत्र पाठवताय, पण त्या घराचा पत्ता माहित नसेल तर?…
पावसाळा असो किंवा संध्याकाळची भूक, गरमागरम बटाटा वडा खाल्ल्यावर मजा येतेच. बाहेरून खुसखुशीत आणि आतून…